{"title":"Caidrimh go leor","version":"6.0","locale":"ga","docname":"topics/db/examples/many_to_many","url":"/ga/6.0/topics/db/examples/many_to_many/","canonical":"https://djangodocs.dev/ga/6.0/topics/db/examples/many_to_many/","summary":"Chun caidreamh go leor a shainiú, bain úsáid as: class: ~django.db.models.manyToManyField.","html":"<h1>Caidrimh go leor<a class=\"heading-anchor\" href=\"#many-to-many-relationships\"><span class=\"visually-hidden\">Link to this heading</span><span aria-hidden=\"true\">#</span></a></h1>\n<p>Chun caidreamh go leor a shainiú, bain úsáid as: class: ~django.db.models.manyToManyField.</p>\n<p>Sa sampla seo, is féidir <code class=\"docutils literal notranslate\">Airteag</code> a fhoilsiú i rudaí éagsúla <code class=\"docutils literal notranslate\">Foilseacháin ``, agus tá rudaí ``Airteag</code> iolracha ag <code class=\"docutils literal notranslate\">Foilsiúcháin</code>:</p>\n<div class=\"code-block\" data-language=\"python\"><div class=\"code-block-toolbar\"><span class=\"code-block-language\">Python</span><button type=\"button\" class=\"copy-button\" data-copy hidden><span class=\"copy-button-label\">Copy</span></button></div><pre role=\"group\" tabindex=\"0\" aria-label=\"Python code\"><code><span class=\"kn\">from</span> <span class=\"nn\">django.db</span> <span class=\"kn\">import</span> models\n\n\n<span class=\"k\">class</span> <span class=\"nc\">Publication</span><span class=\"p\">(</span>models<span class=\"o\">.</span>Model<span class=\"p\">):</span>\n    title <span class=\"o\">=</span> models<span class=\"o\">.</span>CharField<span class=\"p\">(</span>max_length<span class=\"o\">=</span><span class=\"mi\">30</span><span class=\"p\">)</span>\n\n    <span class=\"k\">class</span> <span class=\"nc\">Meta</span><span class=\"p\">:</span>\n        ordering <span class=\"o\">=</span> <span class=\"p\">[</span><span class=\"s2\">&quot;title&quot;</span><span class=\"p\">]</span>\n\n    <span class=\"k\">def</span> <span class=\"fm\">__str__</span><span class=\"p\">(</span><span class=\"bp\">self</span><span class=\"p\">):</span>\n        <span class=\"k\">return</span> <span class=\"bp\">self</span><span class=\"o\">.</span>title\n\n\n<span class=\"k\">class</span> <span class=\"nc\">Article</span><span class=\"p\">(</span>models<span class=\"o\">.</span>Model<span class=\"p\">):</span>\n    headline <span class=\"o\">=</span> models<span class=\"o\">.</span>CharField<span class=\"p\">(</span>max_length<span class=\"o\">=</span><span class=\"mi\">100</span><span class=\"p\">)</span>\n    publications <span class=\"o\">=</span> models<span class=\"o\">.</span>ManyToManyField<span class=\"p\">(</span>Publication<span class=\"p\">)</span>\n\n    <span class=\"k\">class</span> <span class=\"nc\">Meta</span><span class=\"p\">:</span>\n        ordering <span class=\"o\">=</span> <span class=\"p\">[</span><span class=\"s2\">&quot;headline&quot;</span><span class=\"p\">]</span>\n\n    <span class=\"k\">def</span> <span class=\"fm\">__str__</span><span class=\"p\">(</span><span class=\"bp\">self</span><span class=\"p\">):</span>\n        <span class=\"k\">return</span> <span class=\"bp\">self</span><span class=\"o\">.</span>headline\n</code></pre></div>\n<p>Seo a leanas samplaí d'oibríochtaí is féidir a dhéanamh ag baint úsáide as na háiseanna API Python.</p>\n<p>Create a few <code class=\"docutils literal notranslate\">Publication</code> instances:</p>\n<div class=\"code-block\" data-language=\"pycon\"><div class=\"code-block-toolbar\"><span class=\"code-block-language\">Python console</span><button type=\"button\" class=\"copy-button\" data-copy hidden><span class=\"copy-button-label\">Copy</span></button></div><pre role=\"group\" tabindex=\"0\" aria-label=\"Python console code\"><code><span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>p1 <span class=\"o\">=</span> Publication<span class=\"p\">(</span>title<span class=\"o\">=</span><span class=\"s2\">&quot;The Python Journal&quot;</span><span class=\"p\">)</span>\n<span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>p1<span class=\"o\">.</span>save<span class=\"p\">()</span>\n<span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>p2 <span class=\"o\">=</span> Publication<span class=\"p\">(</span>title<span class=\"o\">=</span><span class=\"s2\">&quot;Science News&quot;</span><span class=\"p\">)</span>\n<span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>p2<span class=\"o\">.</span>save<span class=\"p\">()</span>\n<span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>p3 <span class=\"o\">=</span> Publication<span class=\"p\">(</span>title<span class=\"o\">=</span><span class=\"s2\">&quot;Science Weekly&quot;</span><span class=\"p\">)</span>\n<span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>p3<span class=\"o\">.</span>save<span class=\"p\">()</span>\n</code></pre></div>\n<p>Cruthaigh <code class=\"docutils literal notranslate\">Airteag</code>:</p>\n<div class=\"code-block\" data-language=\"pycon\"><div class=\"code-block-toolbar\"><span class=\"code-block-language\">Python console</span><button type=\"button\" class=\"copy-button\" data-copy hidden><span class=\"copy-button-label\">Copy</span></button></div><pre role=\"group\" tabindex=\"0\" aria-label=\"Python console code\"><code><span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>a1 <span class=\"o\">=</span> Article<span class=\"p\">(</span>headline<span class=\"o\">=</span><span class=\"s2\">&quot;Django lets you build web apps easily&quot;</span><span class=\"p\">)</span>\n</code></pre></div>\n<p>Ní féidir leat é a cheangal le <a href=\"#id1\"><span class=\"problematic\" id=\"id2\">``</span></a>Foilsiúcháin <a href=\"#id3\"><span class=\"problematic\" id=\"id4\">``</span></a>go dtí go sábhálfar é:</p>\n<div class=\"code-block\" data-language=\"pycon\"><div class=\"code-block-toolbar\"><span class=\"code-block-language\">Python console</span><button type=\"button\" class=\"copy-button\" data-copy hidden><span class=\"copy-button-label\">Copy</span></button></div><pre role=\"group\" tabindex=\"0\" aria-label=\"Python console code\"><code><span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>a1<span class=\"o\">.</span>publications<span class=\"o\">.</span>add<span class=\"p\">(</span>p1<span class=\"p\">)</span>\n<span class=\"gt\">Traceback (most recent call last):</span>\n<span class=\"c\">...</span>\n<span class=\"gr\">ValueError</span>: &quot;&lt;Article: Django lets you build web apps easily&gt;&quot; needs to have a value for field &quot;id&quot; before this many-to-many relationship can be used.\n</code></pre></div>\n<p>Sábháil é!</p>\n<div class=\"code-block\" data-language=\"pycon\"><div class=\"code-block-toolbar\"><span class=\"code-block-language\">Python console</span><button type=\"button\" class=\"copy-button\" data-copy hidden><span class=\"copy-button-label\">Copy</span></button></div><pre role=\"group\" tabindex=\"0\" aria-label=\"Python console code\"><code><span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>a1<span class=\"o\">.</span>save<span class=\"p\">()</span>\n</code></pre></div>\n<p>Comhcheangail an <code class=\"docutils literal notranslate\">Airteag</code> le Foilseachán `:</p>\n<div class=\"code-block\" data-language=\"pycon\"><div class=\"code-block-toolbar\"><span class=\"code-block-language\">Python console</span><button type=\"button\" class=\"copy-button\" data-copy hidden><span class=\"copy-button-label\">Copy</span></button></div><pre role=\"group\" tabindex=\"0\" aria-label=\"Python console code\"><code><span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>a1<span class=\"o\">.</span>publications<span class=\"o\">.</span>add<span class=\"p\">(</span>p1<span class=\"p\">)</span>\n</code></pre></div>\n<p>Create another <code class=\"docutils literal notranslate\">Article</code>, and set it to appear in its publications:</p>\n<div class=\"code-block\" data-language=\"pycon\"><div class=\"code-block-toolbar\"><span class=\"code-block-language\">Python console</span><button type=\"button\" class=\"copy-button\" data-copy hidden><span class=\"copy-button-label\">Copy</span></button></div><pre role=\"group\" tabindex=\"0\" aria-label=\"Python console code\"><code><span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>a2 <span class=\"o\">=</span> Article<span class=\"p\">(</span>headline<span class=\"o\">=</span><span class=\"s2\">&quot;NASA uses Python&quot;</span><span class=\"p\">)</span>\n<span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>a2<span class=\"o\">.</span>save<span class=\"p\">()</span>\n<span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>a2<span class=\"o\">.</span>publications<span class=\"o\">.</span>add<span class=\"p\">(</span>p1<span class=\"p\">,</span> p2<span class=\"p\">)</span>\n<span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>a2<span class=\"o\">.</span>publications<span class=\"o\">.</span>add<span class=\"p\">(</span>p3<span class=\"p\">)</span>\n</code></pre></div>\n<p>Tá sé ceart go leor an dara huair a chur leis, ní dhúbailfidh sé an gaol:</p>\n<div class=\"code-block\" data-language=\"pycon\"><div class=\"code-block-toolbar\"><span class=\"code-block-language\">Python console</span><button type=\"button\" class=\"copy-button\" data-copy hidden><span class=\"copy-button-label\">Copy</span></button></div><pre role=\"group\" tabindex=\"0\" aria-label=\"Python console code\"><code><span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>a2<span class=\"o\">.</span>publications<span class=\"o\">.</span>add<span class=\"p\">(</span>p3<span class=\"p\">)</span>\n</code></pre></div>\n<p>Ardaíonn réad den chineál mícheart leis: exc: TypeError:</p>\n<div class=\"code-block\" data-language=\"pycon\"><div class=\"code-block-toolbar\"><span class=\"code-block-language\">Python console</span><button type=\"button\" class=\"copy-button\" data-copy hidden><span class=\"copy-button-label\">Copy</span></button></div><pre role=\"group\" tabindex=\"0\" aria-label=\"Python console code\"><code><span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>a2<span class=\"o\">.</span>publications<span class=\"o\">.</span>add<span class=\"p\">(</span>a1<span class=\"p\">)</span>\n<span class=\"gt\">Traceback (most recent call last):</span>\n<span class=\"c\">...</span>\n<span class=\"gr\">TypeError</span>: &#39;Publication&#39; instance expected\n</code></pre></div>\n<p>Cruthaigh agus cuir <code class=\"docutils literal notranslate\">Foilseachán</code> le Airteag` i gcéim amháin ag baint úsáid:meth: ~Django.db.Models.Fields.Related.RelatedManager.Create:</p>\n<div class=\"code-block\" data-language=\"pycon\"><div class=\"code-block-toolbar\"><span class=\"code-block-language\">Python console</span><button type=\"button\" class=\"copy-button\" data-copy hidden><span class=\"copy-button-label\">Copy</span></button></div><pre role=\"group\" tabindex=\"0\" aria-label=\"Python console code\"><code><span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>new_publication <span class=\"o\">=</span> a2<span class=\"o\">.</span>publications<span class=\"o\">.</span>create<span class=\"p\">(</span>title<span class=\"o\">=</span><span class=\"s2\">&quot;Highlights for Children&quot;</span><span class=\"p\">)</span>\n</code></pre></div>\n<p>Tá rochtain ag rudaí <code class=\"docutils literal notranslate\">Airteag</code> ar a gcuid rudaí gaolmhara <a href=\"#id1\"><span class=\"problematic\" id=\"id2\">``</span></a>Foilsiúcháin <a href=\"#id3\"><span class=\"problematic\" id=\"id4\">``</span></a>:</p>\n<div class=\"code-block\" data-language=\"pycon\"><div class=\"code-block-toolbar\"><span class=\"code-block-language\">Python console</span><button type=\"button\" class=\"copy-button\" data-copy hidden><span class=\"copy-button-label\">Copy</span></button></div><pre role=\"group\" tabindex=\"0\" aria-label=\"Python console code\"><code><span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>a1<span class=\"o\">.</span>publications<span class=\"o\">.</span>all<span class=\"p\">()</span>\n<span class=\"go\">&lt;QuerySet [&lt;Publication: The Python Journal&gt;]&gt;</span>\n<span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>a2<span class=\"o\">.</span>publications<span class=\"o\">.</span>all<span class=\"p\">()</span>\n<span class=\"go\">&lt;QuerySet [&lt;Publication: Highlights for Children&gt;, &lt;Publication: Science News&gt;, &lt;Publication: Science Weekly&gt;, &lt;Publication: The Python Journal&gt;]&gt;</span>\n</code></pre></div>\n<p>Tá rochtain ag rudaí <code class=\"docutils literal notranslate\">Foilseacha</code> ar a gcuid rudaí gaolmhara <code class=\"docutils literal notranslate\">Airteag</code>:</p>\n<div class=\"code-block\" data-language=\"pycon\"><div class=\"code-block-toolbar\"><span class=\"code-block-language\">Python console</span><button type=\"button\" class=\"copy-button\" data-copy hidden><span class=\"copy-button-label\">Copy</span></button></div><pre role=\"group\" tabindex=\"0\" aria-label=\"Python console code\"><code><span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>p2<span class=\"o\">.</span>article_set<span class=\"o\">.</span>all<span class=\"p\">()</span>\n<span class=\"go\">&lt;QuerySet [&lt;Article: NASA uses Python&gt;]&gt;</span>\n<span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>p1<span class=\"o\">.</span>article_set<span class=\"o\">.</span>all<span class=\"p\">()</span>\n<span class=\"go\">&lt;QuerySet [&lt;Article: Django lets you build web apps easily&gt;, &lt;Article: NASA uses Python&gt;]&gt;</span>\n<span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>Publication<span class=\"o\">.</span>objects<span class=\"o\">.</span>get<span class=\"p\">(</span><span class=\"nb\">id</span><span class=\"o\">=</span><span class=\"mi\">4</span><span class=\"p\">)</span><span class=\"o\">.</span>article_set<span class=\"o\">.</span>all<span class=\"p\">()</span>\n<span class=\"go\">&lt;QuerySet [&lt;Article: NASA uses Python&gt;]&gt;</span>\n</code></pre></div>\n<p>&lt;lookups-that-span-relationships&gt;Is féidir caidrimh go leor a cheistiú ag baint úsáidea:ref: <a href=\"#id1\"><span class=\"problematic\" id=\"id2\">`</span></a>cuardaigh thar fud caidrimh <a href=\"#id3\"><span class=\"problematic\" id=\"id4\">`</span></a>:</p>\n<div class=\"code-block\" data-language=\"pycon\"><div class=\"code-block-toolbar\"><span class=\"code-block-language\">Python console</span><button type=\"button\" class=\"copy-button\" data-copy hidden><span class=\"copy-button-label\">Copy</span></button></div><pre role=\"group\" tabindex=\"0\" aria-label=\"Python console code\"><code><span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>Article<span class=\"o\">.</span>objects<span class=\"o\">.</span>filter<span class=\"p\">(</span>publications__id<span class=\"o\">=</span><span class=\"mi\">1</span><span class=\"p\">)</span>\n<span class=\"go\">&lt;QuerySet [&lt;Article: Django lets you build web apps easily&gt;, &lt;Article: NASA uses Python&gt;]&gt;</span>\n<span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>Article<span class=\"o\">.</span>objects<span class=\"o\">.</span>filter<span class=\"p\">(</span>publications__pk<span class=\"o\">=</span><span class=\"mi\">1</span><span class=\"p\">)</span>\n<span class=\"go\">&lt;QuerySet [&lt;Article: Django lets you build web apps easily&gt;, &lt;Article: NASA uses Python&gt;]&gt;</span>\n<span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>Article<span class=\"o\">.</span>objects<span class=\"o\">.</span>filter<span class=\"p\">(</span>publications<span class=\"o\">=</span><span class=\"mi\">1</span><span class=\"p\">)</span>\n<span class=\"go\">&lt;QuerySet [&lt;Article: Django lets you build web apps easily&gt;, &lt;Article: NASA uses Python&gt;]&gt;</span>\n<span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>Article<span class=\"o\">.</span>objects<span class=\"o\">.</span>filter<span class=\"p\">(</span>publications<span class=\"o\">=</span>p1<span class=\"p\">)</span>\n<span class=\"go\">&lt;QuerySet [&lt;Article: Django lets you build web apps easily&gt;, &lt;Article: NASA uses Python&gt;]&gt;</span>\n\n<span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>Article<span class=\"o\">.</span>objects<span class=\"o\">.</span>filter<span class=\"p\">(</span>publications__title__startswith<span class=\"o\">=</span><span class=\"s2\">&quot;Science&quot;</span><span class=\"p\">)</span>\n<span class=\"go\">&lt;QuerySet [&lt;Article: NASA uses Python&gt;, &lt;Article: NASA uses Python&gt;]&gt;</span>\n\n<span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>Article<span class=\"o\">.</span>objects<span class=\"o\">.</span>filter<span class=\"p\">(</span>publications__title__startswith<span class=\"o\">=</span><span class=\"s2\">&quot;Science&quot;</span><span class=\"p\">)</span><span class=\"o\">.</span>distinct<span class=\"p\">()</span>\n<span class=\"go\">&lt;QuerySet [&lt;Article: NASA uses Python&gt;]&gt;</span>\n</code></pre></div>\n<p>Féachann an fheidhm: Meth: ~django.db.models.query.queryset.count: meth: ~django.db.models.query.queryset.Distinct chomh maith:</p>\n<div class=\"code-block\" data-language=\"pycon\"><div class=\"code-block-toolbar\"><span class=\"code-block-language\">Python console</span><button type=\"button\" class=\"copy-button\" data-copy hidden><span class=\"copy-button-label\">Copy</span></button></div><pre role=\"group\" tabindex=\"0\" aria-label=\"Python console code\"><code><span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>Article<span class=\"o\">.</span>objects<span class=\"o\">.</span>filter<span class=\"p\">(</span>publications__title__startswith<span class=\"o\">=</span><span class=\"s2\">&quot;Science&quot;</span><span class=\"p\">)</span><span class=\"o\">.</span>count<span class=\"p\">()</span>\n<span class=\"go\">2</span>\n\n<span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>Article<span class=\"o\">.</span>objects<span class=\"o\">.</span>filter<span class=\"p\">(</span>publications__title__startswith<span class=\"o\">=</span><span class=\"s2\">&quot;Science&quot;</span><span class=\"p\">)</span><span class=\"o\">.</span>distinct<span class=\"p\">()</span><span class=\"o\">.</span>count<span class=\"p\">()</span>\n<span class=\"go\">1</span>\n\n<span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>Article<span class=\"o\">.</span>objects<span class=\"o\">.</span>filter<span class=\"p\">(</span>publications__in<span class=\"o\">=</span><span class=\"p\">[</span><span class=\"mi\">1</span><span class=\"p\">,</span> <span class=\"mi\">2</span><span class=\"p\">])</span><span class=\"o\">.</span>distinct<span class=\"p\">()</span>\n<span class=\"go\">&lt;QuerySet [&lt;Article: Django lets you build web apps easily&gt;, &lt;Article: NASA uses Python&gt;]&gt;</span>\n<span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>Article<span class=\"o\">.</span>objects<span class=\"o\">.</span>filter<span class=\"p\">(</span>publications__in<span class=\"o\">=</span><span class=\"p\">[</span>p1<span class=\"p\">,</span> p2<span class=\"p\">])</span><span class=\"o\">.</span>distinct<span class=\"p\">()</span>\n<span class=\"go\">&lt;QuerySet [&lt;Article: Django lets you build web apps easily&gt;, &lt;Article: NASA uses Python&gt;]&gt;</span>\n</code></pre></div>\n<p>Tacaítear le ceisteanna m2m ar ais (ie, ag tosú ag an tábla nach bhfuil a:class: ~django.db.models.manyToManyField):</p>\n<div class=\"code-block\" data-language=\"pycon\"><div class=\"code-block-toolbar\"><span class=\"code-block-language\">Python console</span><button type=\"button\" class=\"copy-button\" data-copy hidden><span class=\"copy-button-label\">Copy</span></button></div><pre role=\"group\" tabindex=\"0\" aria-label=\"Python console code\"><code><span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>Publication<span class=\"o\">.</span>objects<span class=\"o\">.</span>filter<span class=\"p\">(</span><span class=\"nb\">id</span><span class=\"o\">=</span><span class=\"mi\">1</span><span class=\"p\">)</span>\n<span class=\"go\">&lt;QuerySet [&lt;Publication: The Python Journal&gt;]&gt;</span>\n<span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>Publication<span class=\"o\">.</span>objects<span class=\"o\">.</span>filter<span class=\"p\">(</span>pk<span class=\"o\">=</span><span class=\"mi\">1</span><span class=\"p\">)</span>\n<span class=\"go\">&lt;QuerySet [&lt;Publication: The Python Journal&gt;]&gt;</span>\n\n<span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>Publication<span class=\"o\">.</span>objects<span class=\"o\">.</span>filter<span class=\"p\">(</span>article__headline__startswith<span class=\"o\">=</span><span class=\"s2\">&quot;NASA&quot;</span><span class=\"p\">)</span>\n<span class=\"go\">&lt;QuerySet [&lt;Publication: Highlights for Children&gt;, &lt;Publication: Science News&gt;, &lt;Publication: Science Weekly&gt;, &lt;Publication: The Python Journal&gt;]&gt;</span>\n\n<span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>Publication<span class=\"o\">.</span>objects<span class=\"o\">.</span>filter<span class=\"p\">(</span>article__id<span class=\"o\">=</span><span class=\"mi\">1</span><span class=\"p\">)</span>\n<span class=\"go\">&lt;QuerySet [&lt;Publication: The Python Journal&gt;]&gt;</span>\n<span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>Publication<span class=\"o\">.</span>objects<span class=\"o\">.</span>filter<span class=\"p\">(</span>article__pk<span class=\"o\">=</span><span class=\"mi\">1</span><span class=\"p\">)</span>\n<span class=\"go\">&lt;QuerySet [&lt;Publication: The Python Journal&gt;]&gt;</span>\n<span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>Publication<span class=\"o\">.</span>objects<span class=\"o\">.</span>filter<span class=\"p\">(</span>article<span class=\"o\">=</span><span class=\"mi\">1</span><span class=\"p\">)</span>\n<span class=\"go\">&lt;QuerySet [&lt;Publication: The Python Journal&gt;]&gt;</span>\n<span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>Publication<span class=\"o\">.</span>objects<span class=\"o\">.</span>filter<span class=\"p\">(</span>article<span class=\"o\">=</span>a1<span class=\"p\">)</span>\n<span class=\"go\">&lt;QuerySet [&lt;Publication: The Python Journal&gt;]&gt;</span>\n\n<span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>Publication<span class=\"o\">.</span>objects<span class=\"o\">.</span>filter<span class=\"p\">(</span>article__in<span class=\"o\">=</span><span class=\"p\">[</span><span class=\"mi\">1</span><span class=\"p\">,</span> <span class=\"mi\">2</span><span class=\"p\">])</span><span class=\"o\">.</span>distinct<span class=\"p\">()</span>\n<span class=\"go\">&lt;QuerySet [&lt;Publication: Highlights for Children&gt;, &lt;Publication: Science News&gt;, &lt;Publication: Science Weekly&gt;, &lt;Publication: The Python Journal&gt;]&gt;</span>\n<span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>Publication<span class=\"o\">.</span>objects<span class=\"o\">.</span>filter<span class=\"p\">(</span>article__in<span class=\"o\">=</span><span class=\"p\">[</span>a1<span class=\"p\">,</span> a2<span class=\"p\">])</span><span class=\"o\">.</span>distinct<span class=\"p\">()</span>\n<span class=\"go\">&lt;QuerySet [&lt;Publication: Highlights for Children&gt;, &lt;Publication: Science News&gt;, &lt;Publication: Science Weekly&gt;, &lt;Publication: The Python Journal&gt;]&gt;</span>\n</code></pre></div>\n<p>Oibríonn mír gaolmhar a eisiamh mar a bheadh ag súil leat freisin (cé go bhfuil an SQL atá i gceist beagán casta):</p>\n<div class=\"code-block\" data-language=\"pycon\"><div class=\"code-block-toolbar\"><span class=\"code-block-language\">Python console</span><button type=\"button\" class=\"copy-button\" data-copy hidden><span class=\"copy-button-label\">Copy</span></button></div><pre role=\"group\" tabindex=\"0\" aria-label=\"Python console code\"><code><span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>Article<span class=\"o\">.</span>objects<span class=\"o\">.</span>exclude<span class=\"p\">(</span>publications<span class=\"o\">=</span>p2<span class=\"p\">)</span>\n<span class=\"go\">&lt;QuerySet [&lt;Article: Django lets you build web apps easily&gt;]&gt;</span>\n</code></pre></div>\n<p>If we delete a <code class=\"docutils literal notranslate\">Publication</code>, its related <code class=\"docutils literal notranslate\">Article</code> instances won't be able\nto access it:</p>\n<div class=\"code-block\" data-language=\"pycon\"><div class=\"code-block-toolbar\"><span class=\"code-block-language\">Python console</span><button type=\"button\" class=\"copy-button\" data-copy hidden><span class=\"copy-button-label\">Copy</span></button></div><pre role=\"group\" tabindex=\"0\" aria-label=\"Python console code\"><code><span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>p1<span class=\"o\">.</span>delete<span class=\"p\">()</span>\n<span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>Publication<span class=\"o\">.</span>objects<span class=\"o\">.</span>all<span class=\"p\">()</span>\n<span class=\"go\">&lt;QuerySet [&lt;Publication: Highlights for Children&gt;, &lt;Publication: Science News&gt;, &lt;Publication: Science Weekly&gt;]&gt;</span>\n<span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>a1 <span class=\"o\">=</span> Article<span class=\"o\">.</span>objects<span class=\"o\">.</span>get<span class=\"p\">(</span>pk<span class=\"o\">=</span><span class=\"mi\">1</span><span class=\"p\">)</span>\n<span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>a1<span class=\"o\">.</span>publications<span class=\"o\">.</span>all<span class=\"p\">()</span>\n<span class=\"go\">&lt;QuerySet []&gt;</span>\n</code></pre></div>\n<p>If we delete an <code class=\"docutils literal notranslate\">Article</code>, its related <code class=\"docutils literal notranslate\">Publication</code> instances won't be\nable to access it:</p>\n<div class=\"code-block\" data-language=\"pycon\"><div class=\"code-block-toolbar\"><span class=\"code-block-language\">Python console</span><button type=\"button\" class=\"copy-button\" data-copy hidden><span class=\"copy-button-label\">Copy</span></button></div><pre role=\"group\" tabindex=\"0\" aria-label=\"Python console code\"><code><span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>a2<span class=\"o\">.</span>delete<span class=\"p\">()</span>\n<span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>Article<span class=\"o\">.</span>objects<span class=\"o\">.</span>all<span class=\"p\">()</span>\n<span class=\"go\">&lt;QuerySet [&lt;Article: Django lets you build web apps easily&gt;]&gt;</span>\n<span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>p2<span class=\"o\">.</span>article_set<span class=\"o\">.</span>all<span class=\"p\">()</span>\n<span class=\"go\">&lt;QuerySet []&gt;</span>\n</code></pre></div>\n<p>Ag cur leis trí fhoirceann 'eile' m2m:</p>\n<div class=\"code-block\" data-language=\"pycon\"><div class=\"code-block-toolbar\"><span class=\"code-block-language\">Python console</span><button type=\"button\" class=\"copy-button\" data-copy hidden><span class=\"copy-button-label\">Copy</span></button></div><pre role=\"group\" tabindex=\"0\" aria-label=\"Python console code\"><code><span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>a4 <span class=\"o\">=</span> Article<span class=\"p\">(</span>headline<span class=\"o\">=</span><span class=\"s2\">&quot;NASA finds intelligent life on Earth&quot;</span><span class=\"p\">)</span>\n<span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>a4<span class=\"o\">.</span>save<span class=\"p\">()</span>\n<span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>p2<span class=\"o\">.</span>article_set<span class=\"o\">.</span>add<span class=\"p\">(</span>a4<span class=\"p\">)</span>\n<span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>p2<span class=\"o\">.</span>article_set<span class=\"o\">.</span>all<span class=\"p\">()</span>\n<span class=\"go\">&lt;QuerySet [&lt;Article: NASA finds intelligent life on Earth&gt;]&gt;</span>\n<span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>a4<span class=\"o\">.</span>publications<span class=\"o\">.</span>all<span class=\"p\">()</span>\n<span class=\"go\">&lt;QuerySet [&lt;Publication: Science News&gt;]&gt;</span>\n</code></pre></div>\n<p>Ag cur leis an gceann eile ag úsáid eochairfhocail:</p>\n<div class=\"code-block\" data-language=\"pycon\"><div class=\"code-block-toolbar\"><span class=\"code-block-language\">Python console</span><button type=\"button\" class=\"copy-button\" data-copy hidden><span class=\"copy-button-label\">Copy</span></button></div><pre role=\"group\" tabindex=\"0\" aria-label=\"Python console code\"><code><span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>new_article <span class=\"o\">=</span> p2<span class=\"o\">.</span>article_set<span class=\"o\">.</span>create<span class=\"p\">(</span>headline<span class=\"o\">=</span><span class=\"s2\">&quot;Oxygen-free diet works wonders&quot;</span><span class=\"p\">)</span>\n<span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>p2<span class=\"o\">.</span>article_set<span class=\"o\">.</span>all<span class=\"p\">()</span>\n<span class=\"go\">&lt;QuerySet [&lt;Article: NASA finds intelligent life on Earth&gt;, &lt;Article: Oxygen-free diet works wonders&gt;]&gt;</span>\n<span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>a5 <span class=\"o\">=</span> p2<span class=\"o\">.</span>article_set<span class=\"o\">.</span>all<span class=\"p\">()[</span><span class=\"mi\">1</span><span class=\"p\">]</span>\n<span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>a5<span class=\"o\">.</span>publications<span class=\"o\">.</span>all<span class=\"p\">()</span>\n<span class=\"go\">&lt;QuerySet [&lt;Publication: Science News&gt;]&gt;</span>\n</code></pre></div>\n<p>“Foilseachán” a bhaint as <code class=\"docutils literal notranslate\">Airteag</code>:</p>\n<div class=\"code-block\" data-language=\"pycon\"><div class=\"code-block-toolbar\"><span class=\"code-block-language\">Python console</span><button type=\"button\" class=\"copy-button\" data-copy hidden><span class=\"copy-button-label\">Copy</span></button></div><pre role=\"group\" tabindex=\"0\" aria-label=\"Python console code\"><code><span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>a4<span class=\"o\">.</span>publications<span class=\"o\">.</span>remove<span class=\"p\">(</span>p2<span class=\"p\">)</span>\n<span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>p2<span class=\"o\">.</span>article_set<span class=\"o\">.</span>all<span class=\"p\">()</span>\n<span class=\"go\">&lt;QuerySet [&lt;Article: Oxygen-free diet works wonders&gt;]&gt;</span>\n<span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>a4<span class=\"o\">.</span>publications<span class=\"o\">.</span>all<span class=\"p\">()</span>\n<span class=\"go\">&lt;QuerySet []&gt;</span>\n</code></pre></div>\n<p>Agus ón gceann eile:</p>\n<div class=\"code-block\" data-language=\"pycon\"><div class=\"code-block-toolbar\"><span class=\"code-block-language\">Python console</span><button type=\"button\" class=\"copy-button\" data-copy hidden><span class=\"copy-button-label\">Copy</span></button></div><pre role=\"group\" tabindex=\"0\" aria-label=\"Python console code\"><code><span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>p2<span class=\"o\">.</span>article_set<span class=\"o\">.</span>remove<span class=\"p\">(</span>a5<span class=\"p\">)</span>\n<span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>p2<span class=\"o\">.</span>article_set<span class=\"o\">.</span>all<span class=\"p\">()</span>\n<span class=\"go\">&lt;QuerySet []&gt;</span>\n<span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>a5<span class=\"o\">.</span>publications<span class=\"o\">.</span>all<span class=\"p\">()</span>\n<span class=\"go\">&lt;QuerySet []&gt;</span>\n</code></pre></div>\n<p>Is féidir tacair chaidrimh a shocrú:</p>\n<div class=\"code-block\" data-language=\"pycon\"><div class=\"code-block-toolbar\"><span class=\"code-block-language\">Python console</span><button type=\"button\" class=\"copy-button\" data-copy hidden><span class=\"copy-button-label\">Copy</span></button></div><pre role=\"group\" tabindex=\"0\" aria-label=\"Python console code\"><code><span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>a4<span class=\"o\">.</span>publications<span class=\"o\">.</span>all<span class=\"p\">()</span>\n<span class=\"go\">&lt;QuerySet [&lt;Publication: Science News&gt;]&gt;</span>\n<span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>a4<span class=\"o\">.</span>publications<span class=\"o\">.</span>set<span class=\"p\">([</span>p3<span class=\"p\">])</span>\n<span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>a4<span class=\"o\">.</span>publications<span class=\"o\">.</span>all<span class=\"p\">()</span>\n<span class=\"go\">&lt;QuerySet [&lt;Publication: Science Weekly&gt;]&gt;</span>\n</code></pre></div>\n<p>Is féidir tacair chaidrimh a ghlanadh:</p>\n<div class=\"code-block\" data-language=\"pycon\"><div class=\"code-block-toolbar\"><span class=\"code-block-language\">Python console</span><button type=\"button\" class=\"copy-button\" data-copy hidden><span class=\"copy-button-label\">Copy</span></button></div><pre role=\"group\" tabindex=\"0\" aria-label=\"Python console code\"><code><span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>p2<span class=\"o\">.</span>article_set<span class=\"o\">.</span>clear<span class=\"p\">()</span>\n<span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>p2<span class=\"o\">.</span>article_set<span class=\"o\">.</span>all<span class=\"p\">()</span>\n<span class=\"go\">&lt;QuerySet []&gt;</span>\n</code></pre></div>\n<p>Agus is féidir leat a ghlanadh ón gceann eile:</p>\n<div class=\"code-block\" data-language=\"pycon\"><div class=\"code-block-toolbar\"><span class=\"code-block-language\">Python console</span><button type=\"button\" class=\"copy-button\" data-copy hidden><span class=\"copy-button-label\">Copy</span></button></div><pre role=\"group\" tabindex=\"0\" aria-label=\"Python console code\"><code><span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>p2<span class=\"o\">.</span>article_set<span class=\"o\">.</span>add<span class=\"p\">(</span>a4<span class=\"p\">,</span> a5<span class=\"p\">)</span>\n<span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>p2<span class=\"o\">.</span>article_set<span class=\"o\">.</span>all<span class=\"p\">()</span>\n<span class=\"go\">&lt;QuerySet [&lt;Article: NASA finds intelligent life on Earth&gt;, &lt;Article: Oxygen-free diet works wonders&gt;]&gt;</span>\n<span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>a4<span class=\"o\">.</span>publications<span class=\"o\">.</span>all<span class=\"p\">()</span>\n<span class=\"go\">&lt;QuerySet [&lt;Publication: Science News&gt;, &lt;Publication: Science Weekly&gt;]&gt;</span>\n<span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>a4<span class=\"o\">.</span>publications<span class=\"o\">.</span>clear<span class=\"p\">()</span>\n<span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>a4<span class=\"o\">.</span>publications<span class=\"o\">.</span>all<span class=\"p\">()</span>\n<span class=\"go\">&lt;QuerySet []&gt;</span>\n<span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>p2<span class=\"o\">.</span>article_set<span class=\"o\">.</span>all<span class=\"p\">()</span>\n<span class=\"go\">&lt;QuerySet [&lt;Article: Oxygen-free diet works wonders&gt;]&gt;</span>\n</code></pre></div>\n<p>Athchruthaigh an <code class=\"docutils literal notranslate\">Airteag</code> agus <code class=\"docutils literal notranslate\">Foilsiúna</code> atá scriosta againn:</p>\n<div class=\"code-block\" data-language=\"pycon\"><div class=\"code-block-toolbar\"><span class=\"code-block-language\">Python console</span><button type=\"button\" class=\"copy-button\" data-copy hidden><span class=\"copy-button-label\">Copy</span></button></div><pre role=\"group\" tabindex=\"0\" aria-label=\"Python console code\"><code><span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>p1 <span class=\"o\">=</span> Publication<span class=\"p\">(</span>title<span class=\"o\">=</span><span class=\"s2\">&quot;The Python Journal&quot;</span><span class=\"p\">)</span>\n<span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>p1<span class=\"o\">.</span>save<span class=\"p\">()</span>\n<span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>a2 <span class=\"o\">=</span> Article<span class=\"p\">(</span>headline<span class=\"o\">=</span><span class=\"s2\">&quot;NASA uses Python&quot;</span><span class=\"p\">)</span>\n<span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>a2<span class=\"o\">.</span>save<span class=\"p\">()</span>\n<span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>a2<span class=\"o\">.</span>publications<span class=\"o\">.</span>add<span class=\"p\">(</span>p1<span class=\"p\">,</span> p2<span class=\"p\">,</span> p3<span class=\"p\">)</span>\n</code></pre></div>\n<p>Bulk delete some <code class=\"docutils literal notranslate\">Publication</code> instances, and the references to deleted\npublications will no longer be included in the related entries:</p>\n<div class=\"code-block\" data-language=\"pycon\"><div class=\"code-block-toolbar\"><span class=\"code-block-language\">Python console</span><button type=\"button\" class=\"copy-button\" data-copy hidden><span class=\"copy-button-label\">Copy</span></button></div><pre role=\"group\" tabindex=\"0\" aria-label=\"Python console code\"><code><span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>Publication<span class=\"o\">.</span>objects<span class=\"o\">.</span>filter<span class=\"p\">(</span>title__startswith<span class=\"o\">=</span><span class=\"s2\">&quot;Science&quot;</span><span class=\"p\">)</span><span class=\"o\">.</span>delete<span class=\"p\">()</span>\n<span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>Publication<span class=\"o\">.</span>objects<span class=\"o\">.</span>all<span class=\"p\">()</span>\n<span class=\"go\">&lt;QuerySet [&lt;Publication: Highlights for Children&gt;, &lt;Publication: The Python Journal&gt;]&gt;</span>\n<span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>Article<span class=\"o\">.</span>objects<span class=\"o\">.</span>all<span class=\"p\">()</span>\n<span class=\"go\">&lt;QuerySet [&lt;Article: Django lets you build web apps easily&gt;, &lt;Article: NASA finds intelligent life on Earth&gt;, &lt;Article: NASA uses Python&gt;, &lt;Article: Oxygen-free diet works wonders&gt;]&gt;</span>\n<span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>a2<span class=\"o\">.</span>publications<span class=\"o\">.</span>all<span class=\"p\">()</span>\n<span class=\"go\">&lt;QuerySet [&lt;Publication: The Python Journal&gt;]&gt;</span>\n</code></pre></div>\n<p>Scrios mórchóir roinnt alt - ba chóir tagairtí do rudaí scriosta dul:</p>\n<div class=\"code-block\" data-language=\"pycon\"><div class=\"code-block-toolbar\"><span class=\"code-block-language\">Python console</span><button type=\"button\" class=\"copy-button\" data-copy hidden><span class=\"copy-button-label\">Copy</span></button></div><pre role=\"group\" tabindex=\"0\" aria-label=\"Python console code\"><code><span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>q <span class=\"o\">=</span> Article<span class=\"o\">.</span>objects<span class=\"o\">.</span>filter<span class=\"p\">(</span>headline__startswith<span class=\"o\">=</span><span class=\"s2\">&quot;Django&quot;</span><span class=\"p\">)</span>\n<span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span><span class=\"nb\">print</span><span class=\"p\">(</span>q<span class=\"p\">)</span>\n<span class=\"go\">&lt;QuerySet [&lt;Article: Django lets you build web apps easily&gt;]&gt;</span>\n<span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>q<span class=\"o\">.</span>delete<span class=\"p\">()</span>\n</code></pre></div>\n<p>Tar éis an: meth: ~django.db.models.query.queryset.delete, ní mór taisce an:class: ~django.db.models.queryset a ghlanadh, agus ba chóir na rudaí tagartha a bheith imithe:</p>\n<div class=\"code-block\" data-language=\"pycon\"><div class=\"code-block-toolbar\"><span class=\"code-block-language\">Python console</span><button type=\"button\" class=\"copy-button\" data-copy hidden><span class=\"copy-button-label\">Copy</span></button></div><pre role=\"group\" tabindex=\"0\" aria-label=\"Python console code\"><code><span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span><span class=\"nb\">print</span><span class=\"p\">(</span>q<span class=\"p\">)</span>\n<span class=\"go\">&lt;QuerySet []&gt;</span>\n<span class=\"gp\">&gt;&gt;&gt; </span>p1<span class=\"o\">.</span>article_set<span class=\"o\">.</span>all<span class=\"p\">()</span>\n<span class=\"go\">&lt;QuerySet [&lt;Article: NASA uses Python&gt;]&gt;</span>\n</code></pre></div>","rootId":"many-to-many-relationships","toc":[],"breadcrumbs":[{"docname":"topics/index","title":"Using Django","url":"/ga/6.0/topics/"},{"docname":"topics/db/index","title":"Samhlacha agus bunachair sonraí","url":"/ga/6.0/topics/db/"},{"docname":"topics/db/examples/index","title":"Samplaí d'úsáid API caidrimh samhail","url":"/ga/6.0/topics/db/examples/"}],"prev":{"docname":"topics/db/examples/index","title":"Samplaí d'úsáid API caidrimh samhail","url":"/ga/6.0/topics/db/examples/"},"next":{"docname":"topics/db/examples/many_to_one","title":"Caidrimh go leor le duine","url":"/ga/6.0/topics/db/examples/many_to_one/"},"formats":{"html":"/ga/6.0/topics/db/examples/many_to_many/","markdown":"/ga/6.0/topics/db/examples/many_to_many.md","json":"/ga/6.0/topics/db/examples/many_to_many.json"},"source":"https://github.com/django/django/blob/stable/6.0.x/docs/topics/db/examples/many_to_many.txt","official":"https://docs.djangoproject.com/ga/6.0/topics/db/examples/many_to_many/","inVersions":["6.1","6.0","5.2"],"inLocales":["en","sv","zh-hans","ga","fr","ja","id","it","pt-br","ko","es","el","pl"]}